İçeriğe geç

Tuz, renkli tepeler ve Aras

Tuzluca

Iğdır

Eski adı Kulp olan Tuzluca: tuz mağarası, Gökkuşağı Tepeleri, Aras Kuş Cenneti ve onlarca kale. Iğdır'ın en geniş ilçesi.

Tuzluca Hakkında

Tuzluca, Iğdır'ın en büyük yüzölçümlü ilçesi. 1923'te ilçe oldu. Eski adı Kulp; 1934'te kaya tuzu yataklarından ötürü Tuzluca adını aldı (Tuzluca Kaymakamlığı; SERKA). Bugün en çok tuz mağarası ve renkli tepeleriyle biliniyor.

Tuzluca nerede?

Iğdır'ın batısında, Erzurum–Kars platoları ile Iğdır Ovası arasında, vadili ve dağlık bir arazide. Doğuda Aras Nehri ve Ermenistan, batıda Ağrı Dağı, kuzeyde Kars'ın Digor ilçesi var (Tuzluca Kaymakamlığı). Aras, Tuzluca'da Arpaçay'la birleşip sınır boyunca akıyor (SERKA). Iğdır'ın batıya giden karayolu Tuzluca'dan geçiyor (SERKA).

Kısa tarih

  • Kaymakamlığa göre ilçede Kalkolitik, Tunç, Demir ve Orta Çağ'a ait buluntular var. 1943'teki araştırmalarda Mezolitik/Neolitik döneme ait mikrolit aletler bulunmuş.
  • Tarihî İpek Yolu üzerinde olduğu için birçok medeniyetin yerleşim yeri oldu (Kaymakamlık).
  • 1920'de Türk egemenliğine geçti. SERKA ve akademik kaynak bunun için 7 Ekim 1920'yi veriyor; Kaymakamlık kurtuluşu 3 Aralık 1920 tarihli Gümrü Antlaşması'na bağlıyor.
  • 1923'te ilçe oldu. 1934'te adı Kulp'tan Tuzluca'ya çevrildi (Kaymakamlık; SERKA).
  • İlçe merkezinde eski bir taç kapı ve bina kalıntısı bulunuyor (Kaymakamlık).

Coğrafya ve iklim

Yüzölçümü 1.254 km², bu il topraklarının yaklaşık %35'i (Kaymakamlık; SERKA). Kaymakamlık ilçenin çevredeki Erzurum ve Kars'a göre daha sıcak olduğunu yazıyor. İlçeye ait ayrı bir MGM istasyon verisi bulamadık.

Tuzluca'da neler görülür?

  • Tuzluca Tuz Mağarası: Temmuz 2021'de Tuz Terapi Merkezi olarak ziyarete açıldı. İçerisi yıl boyunca yaklaşık 12 °C (Küre; SERKA).
  • Gökkuşağı Tepeleri: Kırmızı, kahverengi, turuncu, boz ve sarı renkli tepeler. Yürüyüş rotaları var (SERKA).
  • Aras Kuş Cenneti: Yukarı Çıyrıklı'da kuş halkalama ve gözlem alanı.
  • Kaleler: Iğdır Belediyesi'nin listesinde Aslanlı, Âşık Hüseyin, Bahçecik Kız, Gedikli I–II, Hadımlı Köroğlu, Rağbet Köroğlu, Sürmeli, Yukarı Katırlı ve Yüceotağı kaleleri var. Üçkaya köyünde de Hasancan, Tavşantepe ve Üçlertepe kaleleri bulunuyor.
  • Tarihî mezarlıklar: Aşağı Katırlı, Çıyrıklı, Hadımlı mezarlıkları ve Aşağı Aktaş kaya mezarı (Iğdır Belediyesi).

Köy ve mahalleler

İlçe merkezinde 5 mahalle (Aşağı, Cumhuriyet, Orta, Yeni, Yukarı) ve 81 köy var (SERKA; TÜİK tabanlı liste). Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü raporu ayrıca 18 mezra sayıyor.

Yöresel ürünler

  • Kaya tuzu (Kaymakamlık; SERKA).
  • Bağa yaprağı (sinir otu). SERKA'ya göre en çok Tuzluca'da ve dağ köylerinde bulunuyor.
  • Iğdır Kayısısı, Taş Köfte, Bozbaş, Omaç Aşı ve Patlıcan Reçeli il genelinde tescilli coğrafi işaretler (TÜRKPATENT).

Tuzluca ile ilişkili kişiler

  • Mehmet Hakkı Suçin: Arapça çevirmen ve akademisyen. Tuzluca doğumlu olduğu bilgisi yalnızca İngilizce Vikipedi'de geçiyor.
  • Servet Çetin: Futbolcu ve teknik direktör. Bazı kaynaklar onu Tuzluca doğumlu gösteriyor, bazıları yalnızca "Iğdır" diyor.

Yönetim

Tuzluca Kaymakamı: Abdullatif Yılmaz (Tuzluca Kaymakamlığı sitesi, erişim 03.10.2026).

Tuzluca Belediye Başkanı: Ahmet Sait Sadrettin Türkan (Tuzluca Belediyesi sitesi, Ağustos–Eylül 2026 haberleri). 31 Mart 2024 seçim sonuçlarını aktaran kaynaklarda farklı bir ad geçtiği için bu değişikliğin nedenini ayrıca doğrulamak gerekiyor.

Mahalle muhtarları (Tuzluca Belediyesi): Aşağı Mahalle Talip Gümüştekin, Cumhuriyet Mahallesi Oktay Çakmak, Orta Mahalle Murat Akdemir, Yeni Mahalle Abdulrezak Bakış, Yukarı Mahalle Erdoğan Gültekin.

Tuzluca'nın Köyleri ve Yerleri

Iğdır sayfası

Harita yükleniyor…

Tuzluca'daki Yerler (11)

Tüm yerleri gör
  • Tuzluca Gökkuşağı Tepeleri Doğa ve Manzara

    Tuzluca Gökkuşağı Tepeleri

    Iğdır / Tuzluca

    Doğa ve Manzara

    Tuzluca'da, Iğdır–Erzurum yolu üzerindeki kırmızı-kahve tonlu renkli tepeler. 2025'te jeolojik miras envanterine girdi; EBA kaydına göre giriş ücretsiz.

    Son güncelleme: 3 Ekim 2026

  • Tuzluca Tuz Mağarası Doğa ve Manzara

    Tuzluca Tuz Mağarası

    Iğdır / Tuzluca

    Doğa ve Manzara

    Tuzluca'daki tuz mağarası Temmuz 2021'de ziyarete açıldı. Mağaranın içi yıl boyu yaklaşık 12 °C; salı–pazar 08.00–15.00 açık, pazartesi kapalı.

    Son güncelleme: 3 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Doğa ve Manzara

    Aras Kuş Cenneti

    Iğdır / Tuzluca

    Doğa ve Manzara

    Tuzluca Yukarı Çıyrıklı'daki Aras Kuş Araştırma ve Eğitim Merkezi'nde 2006'dan beri halkalama yapılıyor. Göç sezonu ilkbahar ve sonbaharda yaşanır.

    Son güncelleme: 3 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Ören Yeri ve Eski Yerleşim

    Aşağıaktaş Kaya Mezarı

    Iğdır / Tuzluca

    Ören Yeri ve Eski Yerleşim

    Tuzluca'nın Aşağıaktaş köyünün doğusundaki kayalıklarda bir kaya mezarı. SERKA ilçede Göktaş ve Çıraklı kaya mezarlarını da sayıyor.

    Son güncelleme: 3 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Kale ve Tabya

    Gedikli Kaleleri ve Şehitliği

    Iğdır / Tuzluca

    Kale ve Tabya

    Tuzluca'nın Gedikli köyünde iki kale ve 1919'da 150 kişinin öldürüldüğü eski samanlığın bulunduğu şehitlik. Yakında Âşık Hüseyin ve Yukarı Katırlı kaleleri var.

    Son güncelleme: 3 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Kale ve Tabya

    Hadımlı Köroğlu Kalesi

    Iğdır / Tuzluca

    Kale ve Tabya

    Tuzluca'nın Hadımlı köyünün yaklaşık 3 km kuzeybatısında, 1.706 m yükseklikte bir tepede kale. Köyde iki tarihî mezarlık da var.

    Son güncelleme: 3 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Kale ve Tabya

    Kalaç Kalesi

    Iğdır / Tuzluca

    Kale ve Tabya

    Tuzluca'nın Kalaç köyünün güneybatısındaki yüksek kayalık tepede, Bakanlık envanterinde Urartu dönemine tarihlenen kale.

    Son güncelleme: 3 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Ören Yeri ve Eski Yerleşim

    Küllütepe Höyüğü (Gaziler)

    Iğdır / Tuzluca

    Ören Yeri ve Eski Yerleşim

    Tuzluca–Kağızman yolu üzerinde, Gaziler sapağında höyük. Bakanlık envanterinde Tuzluca'da, SERKA broşüründe Karakoyunlu'da gösteriliyor.

    Son güncelleme: 3 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Tarihi Yapı

    Tuzluca Taç Kapı

    Iğdır / Tuzluca

    Tarihi Yapı

    Tuzluca ilçe merkezinde, Aşağı Mahalle'de anıtsal bir taç kapı. Bakanlık envanterine kayıtlı; Kaymakamlık ilçede bir taç kapı ve bina kalıntısı bulunduğunu yazıyor.

    Son güncelleme: 3 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Doğa ve Manzara

    Üçkaya Gölü ve Vadisi

    Iğdır / Tuzluca

    Doğa ve Manzara

    Tuzluca'nın Üçkaya köyünde, sazlıklarla çevrili ve yürüyüş yolları olan göl. Aşağı Dere ve Acı Dere vadileri Üçkaya'da birleşiyor.

    Son güncelleme: 3 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Kale ve Tabya

    Üçkaya Kaleleri

    Iğdır / Tuzluca

    Kale ve Tabya

    Tuzluca'nın Üçkaya köyünde Tavşantepe, Hasancan ve Üçlertepe kaleleri ile bir Osmanlı kışlası. Hasancan'da doğal kaynak üzerine yapılmış çeşme ve su yolları var.

    Son güncelleme: 3 Ekim 2026

Tuzluca'nın Köy ve Mahalleleri (3)

Tüm köy ve mahalleleri gör

İçeriği olan köy/mahalleler

Diğer köy ve mahalleler

İlçeden Geçen veya İlçeye Yakın Rotalar

Tüm rotaları gör

Galeri

1 fotoğraf
Tuzluca Tuz Mağarası Tuzluca Tuz Mağarası · Fotoğrafçı Abbas, Wikimedia Commons 1/1

Tuzluca ile Komşu İlçeler

Tüm komşu ilçeleri gör

Tuzluca'nın Değerleri

Tümünü gör

Bilmediklerimiz

  • Tuzluca–Iğdır mesafesi: Kaymakamlık 47 km, Çevre ve Şehircilik raporu 36 km diyor.
  • Yüzölçümü 1.254 km² (Kaymakamlık, SERKA), 1.236 km² (ÇŞB) ve 1.270 km² (Vikipedi) olarak farklı veriliyor.
  • Merkez rakımı: Kaymakamlık 975 m diyor, Vikipedi 870 m. Kaymakamlık sayfasındaki koordinat da (38,35°K, 43,07°D) ilçenin gerçek konumuyla uyuşmuyor.
  • Tuzluca'nın kurtuluş tarihi 7 Ekim mi, 3 Aralık 1920 mi?
Siz de katkıda bulunun

Kaynaklar

Tüm kaynakları gör

Katkıda Bulun

Tuzluca hakkındaki bilginizi, fotoğraflarınızı ve deneyimlerinizi bizimle paylaşın. Bu coğrafyayı birlikte daha iyi tanıtalım.

Katkıda bulunun

Keşfetmeye devam et

Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.

Onay e-postası göndereceğiz; istediğiniz an çıkabilirsiniz.

Daha bitmedi…

Türkiye’de sıradaki keşfin neresi?

Haritada Keşfet Rotaları Gör