Kale ve Tabya
Palu Kalesi
Elazığ / Palu
Son güncelleme: 13 Ekim 2026
Saha ziyareti yapılmadı; bilgiler kaynaklardan derlendi
Palu Kalesi, Elazığ'ın Palu ilçesinde Murat Nehri kıyısında yükselen, Urartu kralı Menua'nın çivi yazılı kaya yazıtını barındıran tarihi kaledir.
Hakkında
Palu Kalesi, Elazığ'ın Palu ilçesinde, Murat Nehri kıyısındaki kayalık bir tepenin üzerinde yer alıyor. Kültür Envanteri kaleyi MÖ 9. yüzyıla tarihliyor ve Urartu, Artuklu, Büyük Selçuklu ve Osmanlı dönemleriyle ilişkilendiriyor. Kalenin en bilinen eseri, Urartu kralı Menua'nın çivi yazılı kaya yazıtı.
Nerede, nasıl gidilir?
Kale, Elazığ şehir merkezine yaklaşık 75 km uzaklıkta (İHA, 2021). Murat Nehri kalenin güney ve güneydoğusundan akıyor. Kuzey ve batıdaki sarp kayalıklar doğal bir savunma oluşturuyor (Habertürk, 2025). Yüksek konumu sayesinde kaleden Murat Nehri ve ilçe görülebiliyor (İHA, 2021).
Tarihçe
Kalenin Urartu kralı Menua tarafından yaptırıldığı ve yaklaşık 3.000 yıllık geçmişi olduğu belirtiliyor (Habertürk, 2025). Wikipedia'ya göre kayalıkta en geç Urartu döneminden beri bir kale var. Ayakta kalan sur ve kuleler ise çoğunlukla geç Orta Çağ'dan kalma. Kale 17. yüzyılda terk edildi. Evliya Çelebi Seyahatname'de onu "göğe baş uzatmış bir kale" diye anlatıyor.
Menua Yazıtı
Yazıt tek bir kaya bloğuna oyulmuş. Yaklaşık 3,5 m uzunluğunda, 1,5 m genişliğinde ve yarım metre derinliğinde (İHA, 2021). Wikipedia'ya göre dış surun kuzey tarafında, üst bölüme yükselen kayalığın hemen altında duruyor. Metin, Menua'nın Şebeteria adlı bölgeyi fethini ve orada tanrı Haldi için bir tapınak kurduğunu anlatıyor. Şebeteria'nın Palu'nun eski adı olabileceği düşünülüyor. İHA'ya göre yazıt özgün hâlini koruyor ve uzmanlarca Türkçeye çevrildi.
Görülecekler
- Dört bölümlü sur: batı yamacında dış bölüm, onun üstünde ana bölüm, en yüksek noktada üst bölüm ve batıdaki kaya çıkıntısını koruyan dördüncü bölüm (Wikipedia).
- Urartu dönemine ait kaya mezarları, tüneller, tapınak yapıları, su sarnıçları ve kayaya oyulmuş merdivenler (DHA, 2025).
- Kalenin kuzeybatı yüzündeki üç Urartu kaya mezarı (Wikipedia).
- Murat Nehri'ne inen tarihi merdivenler, hamam, cami ve kilise kalıntıları (İHA, 2021).
Kazı çalışmaları
Kültür ve Turizm Bakanlığı izniyle kalede arkeolojik kazı Mayıs 2025'te başladı. Çalışmaları Elazığ Arkeoloji ve Etnografya Müzesi Müdürlüğü yürütüyor (DHA, 2025). Eylül 2025'te açıklanan bulgulara göre Bizans ile erken ve geç Osmanlı dönemlerine ait yapıların temel kalıntıları ortaya çıktı. Duvarlar 1–2 m yüksekliğe ulaşıyor. Kâse, çömlek ve testi gibi seramikler de bulundu; bir kısmı sağlam (Ensonhaber, 2025).
- Öne çıkan Urartu kralı Menua'nın 3,5 m'lik çivi yazılı kaya yazıtı
- Kategori Kale ve Tabya
Galeri
Fotoğraf bekleniyor
Bu yer henüz fotoğraflanmamış.
Palu Kalesi'nden bir fotoğrafınız varsa, siz de paylaşarak bu yerin tanıtılmasına katkıda bulunabilirsiniz.
İlk fotoğrafı siz paylaşınHarita
Palu Kalesi
Kaynaklar
- Wikipedia “Palu, Elazığ”, (erişim 13.10.2026) Ansiklopedi
- Kültür Envanteri “Palu Kalesi”, (erişim 13.10.2026)
- Habertürk “Palu Kalesi'nde tarih gün yüzüne çıkarılacak”, (erişim 13.10.2026)
- DHA “Tarihi Palu Kalesi'nde arkeolojik kazılar başladı”, (erişim 13.10.2026)
- NTV/İHA “3 bin yıllık taş kitabe ilk günkü ihtişamını koruyor”, (erişim 13.10.2026)
- Ensonhaber “Palu Kalesi'nde yapılan kazı çalışmalarında önemli bulgulara ulaşıldı”, (erişim 13.10.2026)
Katkıda Bulun
-
Fotoğraf Paylaş
Palu Kalesi'nden fotoğraflarınızı paylaşın, bu yerin tanıtımına katkıda bulunun.
Fotoğraf yükle -
Bilgi Ekle
Ziyaret deneyiminiz, tarihçe bilgisi veya diğer detayları paylaşın.
Bilgi ekle -
Hata Düzelt
Yanlış veya eksik olduğunu düşündüğünüz bilgileri bize bildirin.
Hata bildir -
Kaynak Öner
Bu yerle ilgili güvenilir kaynakları (kitap, makale, web sitesi vb.) paylaşın.
Kaynak ekle
Gelen Katkılar
-
Daha fazla katkı bekliyoruz
Siz de deneyimlerinizi paylaşarak Palu Kalesi hakkındaki bilgilerin zenginleşmesine yardımcı olun.
Katkıda bulunun
Palu Kalesi Hakkında Sık Sorulanlar
Palu Kalesi kaç yıllık?
Haberlerde yaklaşık 3.000 yıllık olarak geçiyor. Kültür Envanteri MÖ 9. yüzyıla tarihliyor.
Menua Yazıtı nerede?
Kalenin dış surunun kuzey tarafında, kayalığın altında (Wikipedia).
Kaynaklar: Wikipedia, Kültür Envanteri, Habertürk, DHA, İHA/NTV, Ensonhaber (erişim 13.10.2026).
Keşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.