Nakşibendî şeyhi, vaiz · 1892 – 1984 · 1892 – 1984
Mahmut Sami Ramazanoğlu
Mahmut Sami Ramazanoğlu (1892–1984), Adana’da doğan Nakşibendî-Hâlidî şeyhi; Esad Erbîlî’nin halifesi, Erenköy’de vaaz verdi, Medine’de defnedildi.
Hayatı
Mahmut Sami Ramazanoğlu, 1892’de Adana’da doğan Nakşibendî-Hâlidî şeyhidir. TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre Ramazanoğulları olarak bilinen aileden gelir; İstanbul’da Dârülfünun Hukuk Fakültesi’ni bitirdi, Kelâmî Dergâhı şeyhi Esad Erbîlî’den hilafet aldı, Adana ve İstanbul’da sohbet ve vaazlarıyla tanındı. 12 Şubat 1984’te Medine’de öldü ve Cennetü’l-Bakî’ye defnedildi.
Mahmut Sami Ramazanoğlu kimdir?
Mahmut Sami Ramazanoğlu, 20. yüzyılda Türkiye’de Nakşibendî tarikatının Hâlidî kolunu temsil eden şeyhlerden biridir. TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre Kādiriyye’den de hilafeti vardı ve müritlerine iki tarikatın evradını birlikte telkin etti. Geçimini hayatı boyunca muhasebecilikle sağladı. Adı kaynaklarda Mahmut Sami ve Mahmud Sâmi biçimlerinde yazılır.
Adana’da yetişmesi
TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre babası Ramazanoğulları ailesinden Müctebâ Bey, annesi Ümmügülsüm Hanım’dır. Adana’da rüşdiye ve idadiyi okudu. Milli Gazete’de Siyami Akyel’in 2018 tarihli yazısı doğum yerini Adana’nın Tepebağ Mahallesi olarak verir. Yükseköğrenim için İstanbul’a gitti ve Dârülfünun Hukuk Fakültesi’ni bitirdi; Milli Gazete’ye göre okulu birincilikle tamamladı.
Esad Erbîlî ile tanışması
TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre İstanbul’da askerliğini yaparken Kelâmî Dergâhı şeyhi Esad Erbîlî’ye intisap etti ve seyrü sülûkünü tamamlayınca ondan Nakşibendî hilafeti aldı. Ansiklopedi, Erbîlî’nin Mektûbât’ının 1922 baskısındaki bir mektuba dayanarak bu icazetin 1922’den önce verilmiş olması gerektiğini yazar. Hukuk eğitimine rağmen hukuk alanında çalışmadı.
Adana ve İstanbul yılları
TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre Adana’ya dönerek irşad faaliyetine başladı; tekkelerin kapatılmasından sonra çalışmalarını özel sohbetler biçiminde sürdürdü ve bir ticarethanenin muhasebe defterlerini tutarak geçindi. 1946’da hacca gitti, 1950’de Adana Ulu Camii’nde vaaz vermeye başladı. 1951’de İstanbul’a gidip iki yıl kaldı; 1953’teki ikinci hac dönüşünde Şam’a yerleşmeye karar verdi, ertesi yıl bundan vazgeçip İstanbul’a döndü. Erenköy’deki Zihnipaşa Camii’nde vaaz verdi ve sohbetlerini sürdürdü.
Medine’ye göç ve ölümü
TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre 1979’da ailesiyle birlikte Medine’ye yerleşti; 12 Şubat 1984’te orada öldü ve Cennetü’l-Bakî’ye defnedildi. Ansiklopediye göre vefatından sonra sohbet ve irşad hizmetlerini daha çok Musa Topbaş sürdürdü.
Eserleri
TDV İslâm Ansiklopedisi’nin listesine göre eserlerinin çoğu sohbetlerinden derlendi ve ölümüne yakın ya da ölümünden sonra basıldı: Mükerrem İnsan (1983), Musâhabe (I-VI, 1984), Hazret-i Yûsuf aleyhisselâm (1984), Bedir Gazvesi ve Enfâl Sûresi Tefsîri (1985), Bakara Sûresi Tefsîri (1985), Fâtiha Sûresi Tefsîri (1987), Duâlar ve Zikirler (1987) ve Bayram Sohbetleri (2005). Hayatı üzerine Musa Topbaş, Osman Karabulut ve Mustafa Özdamar’ın kitapları vardır.
Kaynaklar arasındaki farklar
- Doğum tarihi: TDV ve Milli Gazete 1892 veriyor; Milli Gazete’deki yazı onun kendi anlatımından doğum yılını 1308 olarak aktarır; bu Rumi takvimde 1892–1893’e, Hicri takvimde 1890–1891’e denk gelir ve hangisi olduğu belirtilmiyor. Gün ve ay hiçbir kaynakta yok.
- Doğum yeri: TDV yalnızca Adana diyor; mahalle (Tepebağ) yalnızca Milli Gazete’de geçiyor.
- Hac tarihi: TDV ilk haccı 1946 olarak veriyor; TDV’den derleme olduğunu belirten Haber7 biyografisinde 1946 ve 1947 birlikte geçiyor.
Kaynaklar
1. TDV İslâm Ansiklopedisi — Necdet Tosun, “Ramazanoğlu, Mahmut Sami”, c. 34 (2007), s. 442 https://islamansiklopedisi.org.tr/ramazanoglu-mahmut-sami — Ansiklopedi: doğum yeri (Adana) ve yılları, ailesi, eğitimi, Esad Erbîlî’den hilafeti, Adana, Şam ve İstanbul yılları, Medine’de ölümü ve defni, eserleri.
2. Milli Gazete — Siyami Akyel, “Mahmud Sami Ramazanoğlu ve görüşleri” (31.12.2018) https://www.milligazete.com.tr/mahmud-sami-ramazanoglu-ve-gorusleri — Doğum yeri ve yılı (1892, Adana Tepebağ Mahallesi), Rumi 1308 anlatımı, hukuk eğitimi, 1979 Medine göçü, 12 Şubat 1984’te ölümü ve Cennetü’l-Bakî defni.
3. Haber7 — “Mahmud Sami Ramazanoğlu kimdir?” (12.02.2023; TDV ve islamveihsan.com’dan derleme) https://www.haber7.com/biyografi/haber/3192462-mahmud-sami-ramazanoglu-kimdir — Derleme haber: Adana doğumu, aile adları, hac tarihindeki 1946/1947 farkı; bağımsız kaynak sayılmadı.
Mahmut Sami Ramazanoğlu Hakkında Sık Sorulanlar
Mahmut Sami Ramazanoğlu kimdir?
Mahmut Sami Ramazanoğlu, 1892’de Adana’da doğan, Esad Erbîlî’nin halifesi olan Nakşibendî-Hâlidî şeyhi ve vaizdir; 1984’te Medine’de öldü.
Mahmut Sami Ramazanoğlu nereli, nerede doğdu?
TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre Adana’da doğdu; Milli Gazete’deki 2018 tarihli yazı doğum yerini Adana’nın Tepebağ Mahallesi olarak verir.
Mahmut Sami Ramazanoğlu’nun kabri nerede?
TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre 12 Şubat 1984’te Medine’de öldü ve Cennetü’l-Bakî’ye defnedildi.
Mahmut Sami Ramazanoğlu Ramazanoğulları soyundan mı?
TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre babası Müctebâ Bey, Ramazanoğulları olarak bilinen ailedendir.
Mahmut Sami Ramazanoğlu hangi camide vaaz verdi?
TDV’ye göre 1950’de Adana Ulu Camii’nde, İstanbul’a döndükten sonra Erenköy’deki Zihnipaşa Camii’nde vaaz verdi.
Adana'nın Değerleri
Tümünü gör- Ali Özgentürk Film yönetmeni, senarist · 1945 – 2025 1945–2025
- Ali Şen Oyuncu · 1918 – 1989 1918–1989
- Erol Büyükburç Müzisyen · 1936 – 2015 1936–2015
- Fatih Terim Futbolcu, teknik direktör · 1953 1953
- Ferdi Tayfur Müzisyen · 1945 – 2025 · Yüreğir 1945–2025
- Kasım Gülek Siyasetçi, iktisatçı · 1905 – 1996 1905–1996
- Murat Göğebakan Müzisyen · 1968 – 2014 1968–2014
- Mustafa İnan İnşaat mühendisi, bilim insanı · 1911 – 1967 1911–1967
Keşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.