Birol Topaloğlu

Birol Topaloğlu kimdir?

Birol Topaloğlu, Rize'nin Pazar ilçesinde doğmuş Laz müzisyen, derlemeci ve yapımcıdır. Lazca halk ezgilerini derleyip kaydettiği albümlerle bu dildeki müzik geleneğinin kayıt altına alınmasında öncü isimlerden biri sayılır.

Doğumu

İngilizce Vikipedi 1965'te Pazar'da doğduğunu yazar. World Music Central ise Lazca konuşulan bir ailede, Gürcistan sınırına yakın kıyıdaki Apso köyünde büyüdüğünü belirtir. Lazca adı Apso olan köy bugün resmî olarak Suçatı adını taşır.

Eğitimi ve mesleğe geçişi

Elektrik-elektronik mühendisliği okudu ve bir süre Türkiye'de ve yurt dışında mühendis olarak çalıştı. Daha sonra müziği asıl uğraşı hâline getirdi.

Çalışmaları

Derleme işine annesinden ninni ve ağıtlar kaydederek başladı. Haber7'deki söyleşiye göre 1992'den sonra Lazca derlemelere yoğunlaştı, 1994-1995'te Lazca rock yapan Zuğaşi Berepe grubunun çalışmalarında yer aldı. 1997'de Laz yaylalılarının müziğini kaydetti; ardından Gürcistan'a giderek Lazca ve Megrelce müziği inceledi. World Music Central, Türkiye Lazları arasında çonguri ve filili gibi çalgıları ilk kullananlardan olduğunu ve Laz Ensemble adlı topluluğu kurduğunu yazar.

İstanbul'da Kıyı Boyu Karadeniz adıyla konserler ve radyo programı yaptı. Bu adı taşıyan albümünde Türkçe, Lazca, Gürcüce, Rumca ve Hemşince eserler yer alır. Mecit Çeliktaş'ın Trabzon'un Araklı ilçesindeki bir köyden derlediği kadın seslerini Saklı Ezgiler: Kizirnos albümünde yapımcı olarak yayımladı.

Albümleri

• Heyamo (1997)
• Aravani (2000)
• Lazeburi (Haber7'ye göre 2000; Vikipedi'ye göre 2001)
• Lazeburi 2 (2001)
• Ezmoce (2007)
• Destani (2007)
• Kıyı Boyu Karadeniz (2011)
• Saklı Ezgiler: Kizirnos (yapımcı)

Rize için önemi

Topaloğlu'nun derlemeleri, Pazar ve çevresindeki Laz köylerinde sözlü olarak yaşayan ezgileri kayda geçiren ilk kapsamlı çalışmalar arasındadır.