İçeriğe geç
Yıldırım Külliyesi
Cami ve Medrese

Yıldırım Külliyesi

Bursa / Yıldırım / Yıldırım

Son güncelleme: 8 Kasım 2026

Saha ziyareti yapılmadı; bilgiler kaynaklardan derlendi

Yıldırım’da I. Bayezid’in 1391–1395’te yaptırdığı külliye; tabhaneli cami, medrese, türbe, hamam ve Osmanlı’nın ilk hastane yapısı sayılan darüşşifa.

Kapak fotoğrafı: HALUK COMERTEL · CC BY 3.0 · Wikimedia Commons

Hakkında

Yıldırım Külliyesi, Bursa’nın Yıldırım ilçesinde, ilçeye adını veren I. Bayezid’in yaptırdığı külliye. Doğan Yavaş’ın TDV İslâm Ansiklopedisi maddesine göre yapılar 1391–1395 arasında kuruldu; cami, medrese, hamam, türbe ve biraz uzaktaki darüşşifa ayakta, imaretten ise yalnızca duvar kalıntıları kaldı. ICOMOS değerlendirmesi külliyeyi Bursa’daki Osmanlı külliyelerinin en etkileyicisi olarak tanımlıyor.

Yola çıkmadan önce: Cami ve türbenin ziyaret saatleri Ekim 2026 itibarıyla resmî bir kaynaktan doğrulanmadı. Yavaş’a göre medrese bir dispanser, darüşşifa ise göz hastanesi olarak kullanılıyor; bu iki yapı müze değil, bir sağlık kurumu.

Yıldırım Külliyesi nerede?

Yavaş’a göre külliye Bursa’nın doğusunda, eskiden Şüşterî Bahçesi denen ve bugün Yıldırım adıyla anılan bir tepede. TDV’nin Bursa maddesi Yıldırım semtini Emir Sultan’ın kuzeyinde gösteriyor. İngilizce Vikipedi’nin cami için verdiği koordinat 40.18750 K, 29.08250 D; Gazete Vatan’ın listesi adresi Yıldırım Mahallesi olarak veriyor.

Külliye ne zaman yapıldı?

Kaynaklar ayrışıyor. Yavaş’a göre yapılar 793–797 (1391–1395) yıllarında kuruldu ve vakfiye 802 (1400) tarihli; İngilizce Vikipedi de caminin 1391’de başlayıp 1395’te bittiğini yazıyor. ICOMOS değerlendirmesi başlangıcı 1390 olarak veriyor. Bursa Büyükşehir Belediyesi Alan Başkanlığı broşürünün Türkçe metni 1390, İngilizce metni 1363 diyor; broşür bu farkı açıklamıyor.

Caminin planında ne farklı?

Yavaş’a göre cami, Orhan Gazi Camii ve I. Murad’ın Çekirge’deki camisi gibi zaviyeli ya da tabhaneli tipte, ama işçilikte onlardan üstün. Ana kubbe 12 m çapında ve 22 m yüksekliğinde; iki eyvanın yanında iki tabhane bulunuyor. İngilizce Vikipedi caminin tamamen kesme taştan yapıldığını, orta salon ile güney eyvanı arasında ilk kez “Bursa kemeri” denen basık kemerin kullanıldığını yazıyor.

Minare neden bir türlü ayakta kalmadı?

Yavaş’a göre cami iki minareli tasarlandı ama yalnızca biri yapıldı; kayıtlara göre bu minare 1855 depreminde yıkıldı. Sonraki minareler 1949’da ve daha önce bir kez yıkıldı; 1972’de yapılan minare 2011’de sökülerek bir yeniden yapım projesiyle yerine iki minare yapıldı.

Darüşşifa neden önemli?

Yavaş’a göre külliyeden biraz uzakta duran darüşşifa, Osmanlı mimarisinin ilk hastane yapısı: 29 x 53 m ölçüsünde, kanatlarında hastalar için yaklaşık 20 oda var. Vakfiyeye göre üç hekim, eczacı ve şerbetçiler, bir fırıncı ve bir aşçı vakıftan maaş alıyordu. Yapı sonra barut ve silah deposu olarak kullanıldı; 1990’ların sonunda onarılıp göz hastanesi oldu. ICOMOS da hastanenin göz hastanesi olarak çalıştığını yazıyor.

Türbede kimler yatıyor?

Yavaş’a göre türbe kare planlı, Türk üçgeniyle geçilen bir kubbeyle örtülü ve üç gözlü revaklı; Osmanlı mimarisinin ilk revaklı türbesi. Kapı üstündeki kitabe 809 (1406) tarihli ve yapımı Yıldırım Bayezid’in oğlu Şehzade Süleyman’a bağlıyor. İçindeki beş sandukadan üçü Yıldırım Bayezid’e, oğlu İsa Çelebi’ye ve eşine ait; ikisinin kime ait olduğu bilinmiyor.

Nasıl gidilir?

Özel araçla. Külliye Yıldırım ilçesinde, tarihî merkezin doğusunda; otopark Ekim 2026 itibarıyla doğrulanmadı. Toplu taşımayla. Külliyeye giden otobüs ve raylı sistem bağlantıları resmî bir kaynaktan doğrulanmadı.

Ne zaman gidilmeli?

Cami yıl boyu ibadete açık bir yapı. Medrese ve darüşşifa sağlık kurumu olarak çalıştığı için bu yapıları dışarıdan görmeyi planla; mevsime bağlı bir kısıtlama kaynaklarda geçmiyor.

Ne kadar zaman ayırmalı?

Cami, türbe ve dışarıdan medrese ile darüşşifa için 60 dakika yeterli. Aynı gün Yeşil Camii ve Yeşil Türbe plana eklenebilir.

Bilmediklerimiz

  • Cami ve türbe hangi saatlerde ziyarete açık?
  • Hamam bugün kullanılıyor mu, ziyaret edilebiliyor mu?
  • Alan Başkanlığı broşüründeki 1363 tarihi bir çeviri hatası mı?
  • Külliyeye engelli erişimi ve otopark var mı?
  • Öne çıkan Tamamı kesme taştan, ilk “Bursa kemeri”nin kullanıldığı cami; Osmanlı mimarisinde ilk revaklı türbe; ilk hastane yapısı sayılan darüşşifa (bugün göz hastanesi);
  • Eski adı Yıldırım Bayezid Külliyesi; Yıldırım Camii; Bayezid I Mosque
  • Kategori Cami ve Medrese
  • Bursa’dan Tarihî merkezin doğusu; mesafe doğrulanmadı
  • Kamp Uygun değil (kent içi külliye)
  • Erişilebilirlik Doğrulanmadı; medrese caminin yaklaşık 80 m aşağısında (TDV)

Galeri

Fotoğraf bekleniyor

Bu yer henüz fotoğraflanmamış.

Yıldırım Külliyesi'nden bir fotoğrafınız varsa, siz de paylaşarak bu yerin tanıtılmasına katkıda bulunabilirsiniz.

İlk fotoğrafı siz paylaşın

Harita

Konum Bilgileri

40.1875, 29.0825

Bursa / Yıldırım / Yıldırım

Haritada Aç

Bu yer bir rotada

Bursa merkez: Ulu Cami, hanlar, Tophane ve Yeşil: 5 durak, Yıldırım Külliyesi 5. durak.

Rotanın tamamı, açıklamaları ve konumunuza göre sıralama rota sayfasında.

Rotayı aç
  1. Yıldırım Külliyesi Buradasınız

    Yıldırım

    1 saat

Buradan Az Ötede

Yıldırım Külliyesi'ne yakın tarihi ve doğal yerler

Tüm benzer yerleri gör

Kaynaklar

  • TDV İslâm Ansiklopedisi (Doğan Yavaş) Yıldırım Külliyesi, c. 43, s. 532–534 (Ansiklopedi, 2013) — kentin doğusunda, Şüşterî Bahçesi denen tepe Ansiklopedi
  • 793–797 (1391–1395)
  • vakfiye 802 (1400)
  • cami medrese, imaret, hamam, türbe ve uzakta darüşşifa
  • Akçağlayan suyu
  • zaviyeli/tabhaneli plan
  • ana kubbe 12 m çap 22 m yükseklik
  • minare tarihi (1855 1949, 1972, 2011)
  • medrese caminin 80 m aşağısında müderrisler, 1906’da 73 öğrenci, 1948 dispanser
  • darüşşifa ilk hastane yapısı 29 x 53 m, yaklaşık 20 oda, vakfiyedeki personel, barut deposu, 1990’lar sonu göz hastanesi
  • imaret yalnızca duvar kalıntısı
  • türbe ilk revaklı türbe 809 (1406) kitabesi Şehzade Süleyman, beş sanduka
  • hamam ayakta
  • erişim 25.10.2026 Ansiklopedi
  • TDV İslâm Ansiklopedisi Bursa, c. 6 (Ansiklopedi, 1992) — kent 6 Nisan 1326’da alındı Ansiklopedi
  • Ulucami 1399 I. Bayezid dönemi
  • Orhan Gazi Bey Sarayı bugün Tophane denen yerde
  • Osman Gazi ve Orhan Gazi türbeleri eski Hisar içinde
  • Koza Hanı II. Mehmed dönemi yapıları arasında sayılıyor
  • Yeşil semti Gökdere vadisinin doğusunda
  • Muradiye semti Cilimboz vadisinin batısında
  • Yıldırım semti Emir Sultan’ın kuzeyinde
  • 1855 depremi
  • erişim 25.10.2026 Ansiklopedi
  • Wikipedia (İngilizce) Bayezid I Mosque — koordinat 40.18750, 29.08250 Ansiklopedi
  • 1391–1395
  • I. Bayezid
  • plan
  • ilk Bursa kemeri
  • tamamen kesme taş
  • iki minare
  • 1855 sonrası kapsamlı onarım
  • UNESCO 1452-005 (Ansiklopedi) Ansiklopedi
  • erişim 25.10.2026 Ansiklopedi
  • TDV İslâm Ansiklopedisi (Doğan Yavaş) Ulucami, Bursa Ulucamii bölümü (madde özeti) (Ansiklopedi, 2012) — Ulu Camii’yi I. Bayezid yaptırdı, 802 (1399–1400) Ansiklopedi
  • erişim 25.10.2026 Ansiklopedi
  • UNESCO Dünya Mirası Merkezi Bursa and Cumalıkızık: the Birth of the Ottoman Empire (1452) (Resmî Yayın, 2014) — 2014’te listeye alındı
  • ölçütler (i) (ii), (iv), (vi)
  • seri alan
  • alan 27,467 ha tampon bölge 249,266 ha
  • Orhan Gazi I. Murad, Yıldırım Bayezid, Çelebi Mehmed ve II. Murad külliyeleri
  • Hanlar Bölgesi
  • Cumalıkızık
  • erişim 25.10.2026
  • ICOMOS (UNESCO Dünya Mirası Merkezi arşivi) Advisory Body Evaluation, Bursa and Cumalıkızık (No 1452) (Resmî Yayın, 2014) — bileşenler: Orhan Gazi Külliyesi ve çevresi (Orhan Camii
  • İpek Geyve, Fidan, Koza ve Pirinç hanları
  • birkaç kez yanan Emir Han) Osman ve Orhan Gazi türbeleri (bugünkü yapı 1863), Muradiye (1426, ilk hazire, 12 türbe), Yeşil (1419
  • medrese Türk İslam Eserleri Müzesi hamam sanatçı atölyesi, imaret yemek veriyor), Yıldırım (1390
  • darüşşifa göz hastanesi imaret ayakta değil)
  • metinde Ulu Cami adı geçmiyor
  • erişim 25.10.2026
  • Bursa Büyükşehir Belediyesi Alan Başkanlığı UNESCO Dünya Mirası Bursa ve Cumalıkızık broşürü (Belediye Yayını, 2016) — sekiz bileşen: Hanlar Bölgesi (Orhan Gazi Külliyesi ve Çevresi), Osman Gazi ve Orhan Gazi Türbeleri, Hüdavendigar Külliyesi, Hüdavendigar Külliyesi (Eski Kaplıca), Yıldırım Külliyesi, Yeşil Külliyesi, Muradiye Külliyesi, Cumalıkızık Köyü Belediye Yayını
  • Osman Gazi vasiyeti üzerine Tophane’ye gömüldü
  • Yeşil 1414
  • Muradiye 1425
  • Yıldırım İngilizce metinde 1363 Türkçe metinde 1390
  • erişim 25.10.2026
  • Gazete Vatan Bursa camileri (Haber, tarih yok) — adresler: Ulu Camii Atatürk Caddesi No:2 Nalbantoğlu Mahallesi Osmangazi
  • Yeşil Camii Yeşil Caddesi No:66 Yeşil Mahallesi Yıldırım
  • Muradiye Camii Muradiye Mahallesi Osmangazi
  • Yıldırım Bayezid Camii Yıldırım Mahallesi Yıldırım
  • erişim 25.10.2026
  • Az Ötede Yıldırım mahalle sayfası — sayfa yayında (200, noindex), erişim 25.10.2026
Kaynak öner

Katkıda Bulun

  • Fotoğraf Paylaş

    Yıldırım Külliyesi'nden fotoğraflarınızı paylaşın, bu yerin tanıtımına katkıda bulunun.

    Fotoğraf yükle
  • Bilgi Ekle

    Ziyaret deneyiminiz, tarihçe bilgisi veya diğer detayları paylaşın.

    Bilgi ekle
  • Hata Düzelt

    Yanlış veya eksik olduğunu düşündüğünüz bilgileri bize bildirin.

    Hata bildir
  • Kaynak Öner

    Bu yerle ilgili güvenilir kaynakları (kitap, makale, web sitesi vb.) paylaşın.

    Kaynak ekle

Gelen Katkılar

  • Daha fazla katkı bekliyoruz

    Siz de deneyimlerinizi paylaşarak Yıldırım Külliyesi hakkındaki bilgilerin zenginleşmesine yardımcı olun.

    Katkıda bulunun

Yıldırım Külliyesi Hakkında Sık Sorulanlar

Yıldırım Bayezid nerede yatıyor?

Yavaş’a göre Yıldırım Bayezid, bu külliyedeki türbede yatıyor; türbe 1406’da oğlu Şehzade Süleyman tarafından yaptırıldı ve vakfiyenin öngördüğünden sonra inşa edildi.

Medresede kimler ders verdi?

Yavaş, medresede Molla Gürânî, Seyyid Ali Acemî, Fudayl Çelebi, Abdülkadir Şeyhî, Ebüssuûd Efendi ve Hoca Sâdeddin Efendi’nin ders verdiğini yazıyor. Eğitim 1906’ya kadar sürdü; o yıl 73 öğrenci kayıtlıydı. Medrese 1948’de onarılıp dispansere çevrildi.

Yıldırım Külliyesi UNESCO listesinde mi?

Evet. İngilizce Vikipedi camiyi 2014’te listeye alınan “Bursa ve Cumalıkızık: Osmanlı İmparatorluğu’nun Doğuşu” alanının 1452-005 numaralı bileşeninde gösteriyor; Alan Başkanlığı broşürü külliyeyi sekiz bileşenden biri olarak sayıyor.

Bursa Ulu Camii de Yıldırım Bayezid’in mi?

Evet. TDV’ye göre Ulu Camii’yi de I. Bayezid yaptırdı, ama o cami tarihî çarşının başında, Osmangazi ilçesinde; Yıldırım Külliyesi ise kentin doğusunda ayrı bir külliye.

Keşfetmeye devam et

Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.

Onay e-postası göndereceğiz; istediğiniz an çıkabilirsiniz.

Daha bitmedi…

Türkiye’de sıradaki keşfin neresi?