İçeriğe geç
Muradiye Külliyesi
Cami ve Medrese

Muradiye Külliyesi

Bursa / Osmangazi / Muradiye

Son güncelleme: 8 Kasım 2026

Saha ziyareti yapılmadı; bilgiler kaynaklardan derlendi

Osmangazi’de II. Murad’ın 1425–1426’da yaptırdığı külliye; cami, medrese, hamam ve imaretin yanında hanedan üyelerine ait 12 türbenin toplandığı hazire.

Kapak fotoğrafı: Bernard Gagnon · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Hakkında

Muradiye Külliyesi, Bursa’nın Osmangazi ilçesinde, II. Murad’ın yaptırdığı cami, medrese, hamam ve imaretten oluşan külliye. Doğan Yavaş’ın TDV İslâm Ansiklopedisi maddesine göre cami Mayıs 1425–Kasım 1426 arasında yapıldı. Külliyeyi öne çıkaran, çevresindeki hazirede toplanan türbeler: ICOMOS değerlendirmesi burada II. Murad’ın ailesine ait 12 türbe sayıyor ve hazireyi türünün ilk örneği olarak anıyor.

Yola çıkmadan önce: Türbelerin ziyaret saatleri ve ücret durumu Ekim 2026 itibarıyla resmî bir kaynaktan doğrulanmadı. ICOMOS’a göre cami ve türbeler hâlâ özgün işlevini sürdürüyor; medrese, imaret ve hamam ise başka amaçlarla kullanılıyor. Medrese bir sağlık kurumu olduğu için içine girmek mümkün olmayabilir.

Muradiye Külliyesi nerede?

Yavaş’a göre külliye, adını ondan alan Muradiye semtinde. TDV’nin Bursa maddesi semti tarihî merkezin batısında, Cilimboz vadisiyle ayrılan bir yerleşim olarak tarif ediyor. İngilizce Vikipedi’nin koordinatı 40°11′27″ K, 29°02′46″ D. Gazete Vatan’ın listesi caminin adresini Muradiye Mahallesi, Osmangazi olarak veriyor.

Külliye ne zaman yapıldı?

Yavaş’a göre ana kapıdaki kitabe caminin Recep 828’de (Mayıs 1425) başlayıp Muharrem 830’da (Kasım 1426) bittiğini gösteriyor. Alan Başkanlığı broşürü başlangıcı 1425, ICOMOS değerlendirmesi 1426 olarak veriyor. Sultan Murad’ın türbesi 855 (1451) yılından; Yavaş’a göre öteki türbeler 1449 ile 1573 arasında eklendi, en geçlerinden Şehzade Mustafa türbesini 981’de (1573) II. Selim yaptırdı.

Türbelerde kimler yatıyor?

Yavaş, Sultan Murad’ın türbesinin yanında hazirede 11 türbe daha sayıyor. II. Murad’ın naaşı doğrudan toprağa konmuş; aynı türbede oğulları Alâeddin, Ahmed ve Orhan ile kızı Şehzade Hatun yatıyor. Şehzade Mustafa türbesinde Mahidevran Kadın’ın sandukası da var. Öteki türbeler Şehzade Ahmed, Cem Sultan, Şehzade Mahmud, Gülşah Hatun, Mükrime Hatun, Ebe Hatun, Gülruh Hatun, Şirin Hatun, Hüma Hatun ve kimlerin yattığı bilinmeyen Saraylılar türbesi.

Çinilerin hikâyesi ne?

Yavaş’a göre caminin firuze ve zümrüt yeşili altıgen çinileri ile bordür çinileri, Yeşil Camii’de çalışan Tebrizli ustalarla ilişkilendiriliyor. Şehzade Mustafa türbesinin duvarlarının alt kısmı 16. yüzyıl natüralist İznik çinileriyle kaplı; Şehzade Mahmud türbesinde yaklaşık 2,90 m’ye kadar firuze ve lacivert altıgen çiniler, üstünde mavi-beyaz İznik çinileri var. İngilizce Vikipedi de Mustafa ve Mahidevran türbelerindeki çok renkli İznik çinilerini öne çıkarıyor.

Deprem ve onarımlar neyi değiştirdi?

Yavaş’a göre 1855 depreminde caminin minaresi yarıldı, türbe kubbesi ayrıldı, medrese hasar gördü. Mihrap rokoko üslubunda alçıdan yenilendi; özgün minber yandı ve 1315 (1897–98) tarihli ahşap bir minber kondu. Batı minaresi Muharrem 1322 (Nisan 1904) tarihli. İngilizce Vikipedi 2015’te tamamlanan bir restorasyondan söz ediyor.

Medrese, imaret ve hamam bugün ne işe yarıyor?

Yavaş’a göre 16 hücreli medrese 1951’de onarılıp verem dispanseri olarak kullanıldı; imaret Aralık 1996’da onarılıp darüzziyafe oldu; hamam 1986’ya kadar dökümhane olarak kullanıldıktan sonra özgün biçimine kavuşturuldu. İngilizce Vikipedi medresenin bugün bir sağlık merkezi olduğunu yazıyor.

Nasıl gidilir?

Özel araçla. Külliye Muradiye semtinde, tarihî merkezin batısında; otopark Ekim 2026 itibarıyla doğrulanmadı. Toplu taşımayla. Muradiye’ye giden otobüs ve raylı sistem bağlantıları resmî bir kaynaktan doğrulanmadı.

Ne zaman gidilmeli?

Hazire açık hava bir alan; türbeler arasında yürüyeceğin için ilkbahar ve sonbahar daha rahat. Cami bölümü için namaz vakitlerini gözet.

Ne kadar zaman ayırmalı?

Cami ve hazirenin tamamı için 90 dakika ayır. Aynı gün tarihî merkezdeki Osman Gazi ve Orhan Gazi Türbeleri plana eklenebilir.

Bilmediklerimiz

  • Türbeler hangi saatlerde açık, hepsi aynı anda ziyaret edilebiliyor mu?
  • Darüzziyafe olarak kullanılan imaret Ekim 2026’da hizmet veriyor mu?
  • Hazire içinde engelli erişimi var mı?
  • Şehzade Korkud’un mezarı Muradiye’de mi, Tophane’de mi?
  • Öne çıkan naaşı doğrudan toprağa konmuş Sultan II. Murad’ın türbesi; Cem Sultan, Şehzade Mustafa ve Şehzade Ahmed türbeleri; Şehzade Mustafa türbesindeki 16. yüzyıl İznik
  • Eski adı II. Murad Külliyesi; Muradiye Camii ve Türbeleri; Muradiye Complex
  • Kategori Cami ve Medrese
  • Bursa’dan Tarihî merkezin batısı; mesafe doğrulanmadı
  • Kamp Uygun değil (kent içi külliye)

Galeri

Fotoğraf bekleniyor

Bu yer henüz fotoğraflanmamış.

Muradiye Külliyesi'nden bir fotoğrafınız varsa, siz de paylaşarak bu yerin tanıtılmasına katkıda bulunabilirsiniz.

İlk fotoğrafı siz paylaşın

Harita

Konum Bilgileri

40.190833, 29.046111

Bursa / Osmangazi / Muradiye

Haritada Aç

Bu yer bir rotada

Cumalıkızık, Muradiye ve Uludağ: 5 durak, Muradiye Külliyesi 1. durak.

Rotanın tamamı, açıklamaları ve konumunuza göre sıralama rota sayfasında.

Rotayı aç
  1. Muradiye Külliyesi Buradasınız

    Başlangıç

    1 sa 30 dk

Buradan Az Ötede

Muradiye Külliyesi'ne yakın tarihi ve doğal yerler

Tüm benzer yerleri gör

Kaynaklar

  • TDV İslâm Ansiklopedisi (Doğan Yavaş) Murâdiye Külliyesi (Bursa), c. 31, s. 196–198 (Ansiklopedi, 2020 basımı) — Muradiye semti adını külliyeden alır Ansiklopedi
  • cami Recep 828 (Mayıs 1425)–Muharrem 830 (Kasım 1426)
  • Sultan Murad türbesi 855 (1451)
  • Hüma Hatun 853 (1449)
  • Şehzade Mahmud 913 (1507)
  • Şehzade Ahmed 919 (1513)
  • Şehzade Mustafa 981 (1573 II. Selim)
  • medrese 16 hücre
  • Sultan Murad türbesinin yanında 11 türbe ve gömülenler
  • Korkut Şehzade Ahmed türbesinde
  • çiniler (Tebrizli ustalar 16. yy İznik, 2,90 m)
  • 1855 depremi
  • minber 1315 (1897–98)
  • batı minaresi Nisan 1904
  • medrese 1951 onarım ve verem dispanseri
  • imaret Aralık 1996 darüzziyafe
  • hamam 1986’ya kadar dökümhane
  • erişim 25.10.2026 Ansiklopedi
  • TDV İslâm Ansiklopedisi Bursa, c. 6 (Ansiklopedi, 1992) — kent 6 Nisan 1326’da alındı Ansiklopedi
  • Ulucami 1399 I. Bayezid dönemi
  • Orhan Gazi Bey Sarayı bugün Tophane denen yerde
  • Osman Gazi ve Orhan Gazi türbeleri eski Hisar içinde
  • Koza Hanı II. Mehmed dönemi yapıları arasında sayılıyor
  • Yeşil semti Gökdere vadisinin doğusunda
  • Muradiye semti Cilimboz vadisinin batısında
  • Yıldırım semti Emir Sultan’ın kuzeyinde
  • 1855 depremi
  • erişim 25.10.2026 Ansiklopedi
  • Wikipedia (İngilizce) Muradiye Complex — koordinat 40°11′27″K 29°02′46″D Ansiklopedi
  • cami 1426
  • 12 türbe
  • Mustafa ve Mahidevran türbelerinde çok renkli İznik çinileri
  • minare 1904
  • 1950’lerde medrese verem kliniği bugün sağlık merkezi
  • 2015 restorasyonu
  • UNESCO 1452-007 (Ansiklopedi) Ansiklopedi
  • erişim 25.10.2026 Ansiklopedi
  • Kültür Envanteri Orhan Gazi Türbesi — KE No 4586
  • Şehzade Korkud (ö. 1513) Orhan Gazi türbesinde yatanlar arasında (Web Sitesi)
  • erişim 25.10.2026
  • Kültür Envanteri Muradiye Camii (İstanbul, Beşiktaş) — KE No 7793
  • H. 1316 (1898–99)
  • adaşı ayırt etmek için (Web Sitesi)
  • erişim 25.10.2026
  • UNESCO Dünya Mirası Merkezi Bursa and Cumalıkızık: the Birth of the Ottoman Empire (1452) (Resmî Yayın, 2014) — 2014’te listeye alındı
  • ölçütler (i) (ii), (iv), (vi)
  • seri alan
  • alan 27,467 ha tampon bölge 249,266 ha
  • Orhan Gazi I. Murad, Yıldırım Bayezid, Çelebi Mehmed ve II. Murad külliyeleri
  • Hanlar Bölgesi
  • Cumalıkızık
  • erişim 25.10.2026
  • ICOMOS (UNESCO Dünya Mirası Merkezi arşivi) Advisory Body Evaluation, Bursa and Cumalıkızık (No 1452) (Resmî Yayın, 2014) — bileşenler: Orhan Gazi Külliyesi ve çevresi (Orhan Camii
  • İpek Geyve, Fidan, Koza ve Pirinç hanları
  • birkaç kez yanan Emir Han) Osman ve Orhan Gazi türbeleri (bugünkü yapı 1863), Muradiye (1426, ilk hazire, 12 türbe), Yeşil (1419
  • medrese Türk İslam Eserleri Müzesi hamam sanatçı atölyesi, imaret yemek veriyor), Yıldırım (1390
  • darüşşifa göz hastanesi imaret ayakta değil)
  • metinde Ulu Cami adı geçmiyor
  • erişim 25.10.2026
  • Bursa Büyükşehir Belediyesi Alan Başkanlığı UNESCO Dünya Mirası Bursa ve Cumalıkızık broşürü (Belediye Yayını, 2016) — sekiz bileşen: Hanlar Bölgesi (Orhan Gazi Külliyesi ve Çevresi), Osman Gazi ve Orhan Gazi Türbeleri, Hüdavendigar Külliyesi, Hüdavendigar Külliyesi (Eski Kaplıca), Yıldırım Külliyesi, Yeşil Külliyesi, Muradiye Külliyesi, Cumalıkızık Köyü Belediye Yayını
  • Osman Gazi vasiyeti üzerine Tophane’ye gömüldü
  • Yeşil 1414
  • Muradiye 1425
  • Yıldırım İngilizce metinde 1363 Türkçe metinde 1390
  • erişim 25.10.2026
  • Gazete Vatan Bursa camileri (Haber, tarih yok) — adresler: Ulu Camii Atatürk Caddesi No:2 Nalbantoğlu Mahallesi Osmangazi
  • Yeşil Camii Yeşil Caddesi No:66 Yeşil Mahallesi Yıldırım
  • Muradiye Camii Muradiye Mahallesi Osmangazi
  • Yıldırım Bayezid Camii Yıldırım Mahallesi Yıldırım
  • erişim 25.10.2026
  • Az Ötede Muradiye mahalle sayfası — sayfa yayında (200, noindex), erişim 25.10.2026
Kaynak öner

Katkıda Bulun

  • Fotoğraf Paylaş

    Muradiye Külliyesi'nden fotoğraflarınızı paylaşın, bu yerin tanıtımına katkıda bulunun.

    Fotoğraf yükle
  • Bilgi Ekle

    Ziyaret deneyiminiz, tarihçe bilgisi veya diğer detayları paylaşın.

    Bilgi ekle
  • Hata Düzelt

    Yanlış veya eksik olduğunu düşündüğünüz bilgileri bize bildirin.

    Hata bildir
  • Kaynak Öner

    Bu yerle ilgili güvenilir kaynakları (kitap, makale, web sitesi vb.) paylaşın.

    Kaynak ekle

Gelen Katkılar

  • Daha fazla katkı bekliyoruz

    Siz de deneyimlerinizi paylaşarak Muradiye Külliyesi hakkındaki bilgilerin zenginleşmesine yardımcı olun.

    Katkıda bulunun

Muradiye Külliyesi Hakkında Sık Sorulanlar

Muradiye Külliyesi’nde kaç türbe var?

ICOMOS, Alan Başkanlığı broşürü ve İngilizce Vikipedi 12 türbe diyor. Yavaş’ın maddesi Sultan Murad türbesinin yanında 11 türbe sayıyor; toplam aynı.

Şehzade Korkud burada mı yatıyor?

Kaynaklar ayrışıyor. Yavaş’a göre Şehzade Korkud, Muradiye’deki Şehzade Ahmed türbesinde; Kültür Envanteri ise onu Tophane’deki Orhan Gazi türbesinde yatanlar arasında sayıyor.

Muradiye İstanbul’daki Muradiye Camii ile karıştırılabilir mi?

Evet. Kültür Envanteri’nde “Muradiye Camii” adıyla kayıtlı bir yapı İstanbul Beşiktaş’ta ve 1898–99 tarihli; Bursa’daki külliye ise 15. yüzyıldan.

II. Murad’ın mezarı bir sanduka mı?

Yavaş’a göre Sultan Murad’ın naaşı doğrudan toprağa konmuş. Bu tercihin nedenini açıklayan bir belgeye ulaşamadık.

Keşfetmeye devam et

Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.

Onay e-postası göndereceğiz; istediğiniz an çıkabilirsiniz.

Daha bitmedi…

Türkiye’de sıradaki keşfin neresi?