Bayraktar

Müze fikri 2000’de ortaya çıktı, 2005’te vakıf kuruldu, müze 2010’da açıldı ve 2014’te Avrupa Konseyi Müze Ödülü’nü aldı; 2018’de Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Sanat Özel Ödülleri kapsamında kurum ödülüne layık görüldü. Müze alanında sergi salonları, atölyeler, konferans salonu, kütüphane ve konukevleri bulunuyor. Köyün müze öncesi tarihine dair derlenmiş bilgi yok; bilgi aranıyor.

Baksı Müzesi hakkında ek bilgiler

Doğu Karadeniz Kültür Envanteri'ne göre müze 40 dönümlük bir alana yayılıyor ve 2012'de ikinci sergi binası Depo Müze açıldı. Envanter, müzenin göç ve unutulan değerlerin yarattığı sorunlara eğildiğini, üretim birimleri ve kadın istihdamına yönelik projeler yürüttüğünü yazıyor.

Envanter Bayraktar'ı Bayburt merkezine yaklaşık 35 km uzaklıkta gösteriyor; bu sayfadaki 45 km'lik bilgiyle örtüşmüyor. Yola çıkmadan güncel bir harita uygulamasından mesafeyi kontrol et. Müzenin ziyaret saatleri ve ücretleri değişebileceği için gitmeden önce baksi.org'dan teyit etmen iyi olur.

Nüfus

TÜİK verilerine göre köyün nüfusu 2007'de 390'dı; 2021'de 217'ye düştü, 2025'te 237 oldu.

Müzeden önce Baksı

Bayraktar, yani eski Baksı, tarihinin büyük kısmında İspir'e bağlı bir köydü. Vikipedi'ye göre köy 1642 avarız defterinde Bakısı adıyla İspir kazasına bağlı görünüyor; o tarihte 4 Müslüman hane kayıtlı. 1835 nüfus yoklamasında Baksı adıyla yine İspir'e bağlı köyde tamamı Müslüman 113 erkek yaşıyordu.

Nahiye merkezi ve idari değişiklikler

Köy 1881'de Bakıs (Baksı) adıyla 10 köyün bağlı olduğu bir nahiyenin merkezi oldu ve bu konumunu 1899'a kadar korudu. Cumhuriyet kurulduğunda Baksı, İspir ilçesinin Norgâh (bugünkü Pazaryolu) nahiyesine bağlıydı. 1955 sayımından sonra, 1956'da Bayburt kazasının merkez nahiyesine bağlandı.

Köyün Baksi olan adı 1959'da 7267 sayılı kanunla, 'yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı' gerekçesiyle Bayraktar olarak değiştirildi; yeni ad 1960 nüfus sayımından itibaren kayıtlara geçti. Müze ise adını bu eski addan alıyor.

Nüfus nasıl değişti

Vikipedi'deki TÜİK sayım verilerine göre köyün nüfusu 1990'da 856, 2000'de 387 kişiydi. Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi'ne göre 2025'te 237 kişi. Yani 2000'den bu yana nüfus yaklaşık %39 azaldı.

Önemli kişiler

Hüsamettin Koçan — ressam, Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi eski dekanı, Baksı Müzesi'nin kurucusu.

Baksı köyü daha önce hangi ilçeye bağlıydı?

İspir'e bağlıydı; Cumhuriyet'in ilk yıllarında İspir'in Norgâh (Pazaryolu) nahiyesindeydi, 1956'da Bayburt'a bağlandı.

Baksı bir dönem nahiye merkezi miydi?

Evet; 1881–1899 arasında 10 köyün bağlı olduğu nahiyenin merkeziydi.