İçeriğe geç

Şiro Vadisi, Nemrut Dağı'nın doğu yakası ve Pütürge dermanı

Pütürge

Malatya

Pütürge, Malatya'nın güneydoğusunda, Şiro Çayı vadisinde dağlık bir ilçe. Nemrut Dağı'nın doğu yakası, eski kaleleri ve tescilli Pütürge dermanı ile biliniyor.

Pütürge Hakkında

Pütürge, Malatya'nın güneydoğusunda, 1.181 km² yüzölçümlü dağlık bir ilçe. Rakımı yaklaşık 1.250 m (Küre). 2025 nüfusu 12.372; nüfus 68 mahallede yaşıyor (TÜİK ADNKS, nufusune.com). Şiro Çayı vadisi, Nemrut Dağı'nın doğu yakası ve coğrafi işaretli Pütürge dermanı ilçenin öne çıkan yönleri.

Pütürge nerede?

İlçe, Malatya şehir merkezine yaklaşık 74 km uzaklıkta. Kuzeyinde Malatya merkezi ve Kale, doğusunda Doğanyol, güneyinde ve güneydoğusunda Adıyaman'ın Kâhta ve Gerger ilçeleri, güneybatısında Sincik var (Küre).

Kısa tarih

  • Bölgede yerleşim milattan öncesine uzanıyor. Hitit, Asur, Urartu, Pers, Selevkos ve Kommagene etkisi görüldü (Küre).
  • Roma dönemine ait Barzala ve Juliopolis kentlerinin bu çevrede olduğu düşünülüyor (Küre).
  • Bizans'tan sonra bölge Abbasi, Hamdani ve Selçuklu yönetimine geçti; uzun süre Dulkadiroğulları'nda kaldı. 1515'te Yavuz Sultan Selim döneminde Osmanlı topraklarına katıldı (Küre).
  • Osmanlı tahrir defterlerinde 1519'da 586, 1560'ta 1.928 hane kayıtlı (Küre).
  • 1892'de kaza merkezi oldu. 1923'te Malatya'ya bağlandı (Küre).

Coğrafya

İlçe, Fırat'a dökülen Şiro Çayı vadisini ve çevresindeki sarp, yüksek dağları kapsıyor. Düz alan neredeyse yok; tarım çoğunlukla yamaçlarda yapılıyor. Kısa mesafelerde 1.000–1.500 m yükselti farkı görülüyor (Küre). İklim Akdeniz ile karasal arasında geçiş özelliği taşıyor. Yıllık ortalama sıcaklık 12,4 °C; en sıcak ay Temmuz (25,7 °C), en soğuk ay Ocak (-0,5 °C) (Küre).

Pütürge'de neler görülür?

  • Nemrut Dağı'nın doğu yakası: Dağın doğu yamacı ilçe sınırları içinde; zirveye Tepehan üzerinden ulaşılıyor (Küre). Kommagene Kralı I. Antiochos'un anıt mezarı, 1987'den beri UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde (Wikipedia).
  • Belli Yaylası: Büyüköz yakınında (Küre).
  • Dilber Kalesi: Uzuntaş'ta, kale ve manastır kalıntıları (Küre).
  • Gerar (Kerar) Kalesi: Şiro Çayı'na tepeden bakan eski kale kalıntıları (Küre).
  • Han kalıntıları: Tepehan'da bir Selçuklu hanı; Yandere ve Yazıca'da da han kalıntıları var (Küre).
  • Ormaniçi'nde aslan kabartması, Kubbe Dağı, Karasu Çayı ve Şiro Çayı Vadisi (Küre).

Köy ve mahalleler

İlçeye 68 mahalle bağlı; köy yok (nufusune.com, 2025). Nüfus 2024'te 13.318 iken 2025'te 12.372'ye indi (TÜİK ADNKS).

Yöresel ürünler

  • Pütürge dermanı: Kuru acı biber, nane, kekik ve maydanoz gibi otlarla nohut, buğday, ceviz, kayısı çekirdeği ve çeşitli çekirdeklerin odun ateşinde kavrulup taş değirmende öğütülmesiyle yapılan bir baharat karışımı. 27 Mayıs 2024'te 1592 numarayla mahreç işareti olarak tescillendi (Küre, TÜRKPATENT tescili).
  • Kayısı ve ceviz: 2024'te 20.050 dekarda 8.756 ton kayısı, 1.778 ton ceviz ve 1.154 ton üzüm üretildi (Malatya İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, 2024).
  • Arıcılık: 2024'te 18.883 kovandan 166 ton bal alındı (Malatya İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, 2024). Geleneksel arıcılık, tarım ve hayvancılık başlıca geçim kaynakları (Küre).

Yönetim

İlçe, Pütürge Kaymakamlığı ve Pütürge Belediyesi tarafından yönetiliyor. Pütürge dermanının coğrafi işaret tescilini Pütürge Belediyesi aldı (Küre).

Pütürge'nin Malatya'daki Yeri

Malatya sayfası

Malatya ilçeleri. Koyu olanların sayfası hazır, tıklayınca açılır.

Pütürge'deki Yerler

Henüz yer sayfası bulunmuyor

Pütürge'de yer alan doğal, tarihi veya kültürel alanlar için içerik çalışmaları devam ediyor. Bildiğiniz bir yer varsa bizimle paylaşın.

Yer önerin

Pütürge'nin Köy ve Mahalleleri

İçeriği olan köy/mahalleler

Henüz içerik yok

Pütürge'deki köy ve mahalleler için içerik çalışmaları devam ediyor.

Köy ve mahalle listesi (bekleyenler)

  • Ağalar
  • Aktarla
  • Aliçeri
  • Alihan
  • Arınlı
  • Arıtoprak
  • Arslankent
  • Bakımlı
  • Balpınarı
  • Başmezra
  • Bayırköy
  • Belenköy
  • Bölükkaya
  • Bölünmez
  • Büyüköz
  • Çamlıdere
  • Çayköy
  • Çengelli
  • Çığırlı
  • Çukuroymağı
  • Deredüzü
  • Erdemler
  • Ersele
  • Esencik
  • Esenlik
  • Gertan
  • Gözlüce
  • Gündeğer
  • Gündüz
  • Hatip
  • Karakaya
  • Karşıyaka
  • Kavaklıdere
  • Kayadere
  • Koçköy
  • Köklükaya
  • Körme
  • Korucak
  • Köylü
  • Kozluk

Pütürge'ye Yakın Rotalar

Henüz rota bulunmuyor

Pütürge ve çevresinde rotalar üzerinde çalışıyoruz.

Galeri

1 fotoğraf

Pütürge ile Komşu İlçeler

Tüm komşu ilçeleri gör

Bilmediklerimiz

Siz de katkıda bulunun

Kaynaklar

Tüm kaynakları gör

Katkıda Bulun

Pütürge hakkındaki bilginizi, fotoğraflarınızı ve deneyimlerinizi bizimle paylaşın. Bu coğrafyayı birlikte daha iyi tanıtalım.

Katkıda bulunun

Keşfetmeye devam et

Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.

Onay e-postası göndereceğiz; istediğiniz an çıkabilirsiniz.

Daha bitmedi…

Türkiye’de sıradaki keşfin neresi?