İçeriğe geç
Lezzet

Osmaneli Ayva Lokumu

Osmaneli · Bilecik

Osmaneli Ayva Lokumu, Osmaneli’ye özgü, ilçede yetişen ayvanın püresiyle kaynatılıp hindistan cevizine bulanarak kesilen mat kahverengi bir lokumdur.

Osmaneli Ayva Lokumu Hakkında

Osmaneli Ayva Lokumu nedir?

Osmaneli Ayva Lokumu, haşlanıp püre hâline getirilmiş ayvayla üretilen meyveli bir lokumdur. TÜRKPATENT tescil belgesine göre ayva püresinin pütürlü yapısı ve yoğun aroması ağızda meyve parçacıkları varmış hissi verir. Jel görünümü düşük, parlaklığı azdır; rengi mat kahverengidir ve dış yüzeyi hindistan ceviziyle kaplıdır.

Ayva püresi

Belgeye göre coğrafi sınırda kasım ve aralık aylarında hasat edilen ayvalar kıyma makinesinde parçalanır, haşlama suyuna %0,1 oranında sitrik asit eklenerek 75 °C’de 7 dakika haşlanır. Soğutulan püre −18 °C’de saklanarak yıl boyunca kullanılır.

Lokumun pişirilmesi

Belge yaklaşık 50 kg lokum için ölçü veriyor. Kazana önce nişasta, şeker, su ve sitrik asit konur ve 105–110 °C’de sürekli karıştırılarak 2 saat kaynatılır. Ayva püresi eklenir, kaynatma 1 saat 45 dakika daha sürer. Kütle nişasta serpilmiş tepsilere, tepsi başına yaklaşık 12,5 kg dökülür ve oda sıcaklığında 6–8 saat soğutulur. Mermer tezgâhta hindistan cevizi rendesiyle kaplanıp lokum makasıyla küp biçiminde kesilir, kesilen yüzler yeniden hindistan ceviziyle kaplanır. Lokum hijyenik koşullarda, 15–16 °C’de ve nemsiz ortamda 6 ay saklanabilir.

Coğrafi işaret

Bilecik Ticaret ve Sanayi Odası’nın 30 Aralık 2019’daki başvurusuyla (C2019/227), 23 Şubat 2021’de 681 numarayla mahreç işareti olarak tescil edildi; coğrafi sınır Bilecik’in Osmaneli ilçesidir. Üretimde Osmaneli’de yetişen ayva kullanılır ve tüm aşamalar ilçede yapılır. Denetimi Oda koordinasyonunda Osmaneli İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü, Osmaneli Belediyesi ve Oda’dan birer kişiyle 3 kişilik kurul yılda bir kez, şikâyet hâlinde her zaman yapar.

Nerede bulunur?

Tescilin coğrafi sınırı Osmaneli ilçesidir.

  • Coğrafi işaretli
  • Lokum
  • Ayva
  • Şekerleme
  • Tatlı
  • Mahreç işareti
  • Osmaneli
  • Bilecik

Lezzetin Hikâyesi

Tescil belgesinde ayrı bir tarihçe bölümü yok; ürünün ilçeyle bağını ustalık gerektiren üretime ve Osmaneli’nin tarih boyunca önemli bir ayva üretim merkezi olmasına dayandırıyor. Ayva hasadı kasım–aralıkta yapıldığı için püre dondurularak saklanıyor ve lokum yıl boyu üretilebiliyor. Tarım ve Orman Bakanlığı’nın 2025 tarihli Bilecik yatırım rehberi lokumu ilin coğrafi işaretli ürünleri arasında sayıyor.

Nasıl Üretilir?

  • Porsiyon Yaklaşık 50 kg

Malzemeler

Lokum (yaklaşık 50 kg)

  • 39 kg su
  • 30 kg beyaz şeker
  • 20 kg ayva püresi (≈ Osmaneli ayvası)
  • 3,6 kg mısır nişastası
  • 70 g sitrik asit
  • yeterince hindistan cevizi rendesi (≈ kaplama için)

Püre

  • %0,1 sitrik asit (≈ haşlama suyuna)

≈ ile verilen ev ölçüleri yaklaşıktır; esas ölçü gramajdır.

Hazırlanışı

  1. Püre Ayvalar kıyma makinesinde parçalanıp sitrik asitli suda 75 °C’de 7 dakika haşlanır, −18 °C’de saklanır.
  2. Kaynat Nişasta, şeker, su ve sitrik asit 105–110 °C’de sürekli karıştırılarak 2 saat kaynatılır.
  3. Ayva Püre eklenip 1 saat 45 dakika daha kaynatılır.
  4. Dök Nişasta serpilmiş tepsilere yaklaşık 12,5 kg dökülüp 6–8 saat soğutulur.
  5. Kes Hindistan ceviziyle kaplanıp küp kesilir, kesik yüzler yeniden kaplanır.

Osmaneli Ayva Lokumu Hangi Yöreye Ait?

Bu lezzetin yöresi henüz derlenmedi.

Osmaneli Ayva Lokumu Hakkında Sık Sorulanlar

Ayva lokumunu öteki lokumlardan ayıran ne?

Tescil belgesine göre ayva püresinin pütürlü yapısı ağızda meyve parçacığı hissi verir; rengi mat kahverengidir.

Hangi ayva kullanılır?

Osmaneli’de kasım–aralıkta hasat edilen ayva.

Üzeri neyle kaplanır?

Hindistan cevizi rendesiyle.

Ne kadar saklanabilir?

15–16 °C’de, nemsiz ortamda 6 ay.

Osmaneli Ayva Lokumu hangi tür coğrafi işaret?

Mahreç işareti; tescil no 681, tescil tarihi 23 Şubat 2021, tescil ettiren Bilecik Ticaret ve Sanayi Odası.

Evde Böyle Yapıyoruz

Yukarıdaki tarif tescil metninden. Ama her ev, her köy bu lezzeti biraz farklı yapar. Burada okurlarımızın kendi deneyimleri var; editörümüz okuyup onayladıktan sonra yayımlanır.

Henüz okur katkısı yok. İlk tarifi siz paylaşın.

Siz bu lezzeti nasıl yaparsınız? Paylaşın
Ne paylaşmak istiyorsunuz?

Lütfen kendi deneyiminizi yazın. Başka sitelerden alınmış metinler, reklam, bağlantı ve sağlık iddiaları yayımlanmaz.

Bilmediklerimiz

Bu lezzet için açık soru listesi henüz hazırlanmadı.

Bu lezzeti biliyor musunuz?

Kaynaklar

Katkıda Bulun

Bu lezzetle ilgili bilgi, fotoğraf veya deneyiminizi paylaşarak içeriğin gelişmesine katkı sağlayın.

Katkıda bulunun

Aynı Yöreden Diğer Lezzetler

Tüm lezzetleri gör

Fotoğraf Galerisi

Fotoğraf bekleniyor

Bu lezzeti tattıysanız, fotoğraflarınızı paylaşarak sayfanın zenginleşmesine katkıda bulunabilirsiniz.

İlk fotoğrafı siz paylaşın

Keşfetmeye devam et

Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.

Onay e-postası göndereceğiz; istediğiniz an çıkabilirsiniz.

Daha bitmedi…

Türkiye’de sıradaki keşfin neresi?