Bursa Pideli Köfte
Bursa
Bursa Pideli Köfte, Bursa’ya özgü, soğansız dana köftelerinin dilimli pide üzerine salçalı sos, kızdırılmış tereyağı ve yoğurtla sunulduğu bir yemektir.
Kapak fotoğrafı: E4024, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0 — https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Pideli_kofte.jpg
- Yöre Bursa
- Tür Köfte
- Coğrafi işaret Mahreç işareti
- Tescil yılı 2021
- Ana malzeme Dana kıyması, pide…
- Servis Dilimli pide üzerinde köfte, sos, tereyağı; tabakta yoğurt
Bursa Pideli Köfte Hakkında
Bursa Pideli Köfte nedir?
Bursa Pideli Köfte; pide, köfte, sos ve tereyağından oluşan bir yemektir. TÜRKPATENT tescil belgesine göre köftede soğan kullanılmaz, harca baharat olarak yalnızca karabiber ve kimyon girer. Küp ya da dikdörtgen dilimlenmiş pidenin üzerine her biri en az 10 g olan en az 8 köfte konur; tabağa yoğurt, salçalı sos ve tereyağı eklenir.
Köfte ve pide
Köfte, günlük gelen dana etinden yapılır; etin %80–90’ı kaburga, kalanı but ve kol karışımıdır. Kıyma iki kez çekilir; ikinci çekimde 1 kg kıymaya 100–120 g bayat ekmek içi, 10 g tuz, 10 g karabiber ve 10 g kimyon eklenir ve kıyma bir gece +4 °C’de dinlendirilir. Harç 10–15 dakika yoğrulup 10–12 g’lık parçalara ayrılır. Pide için 50 kg una yaklaşık 50 kg su, yarı yarıya yaş ve ekşi mayadan 500 g ve 550–650 g kaya tuzu katılır; hamur 30–45 dakika mayalanır, 220 g’lık pideler genellikle gürgen odunlu fırında 450–500 °C’de 5,5–6 dakika pişirilir.
Sos ve sunum
Sos yalnızca oda sıcaklığındaki su ve domates salçasıyla yapılır, kısık ateşte bekletilir. Pide kömür ateşinde en az 5 dakika tavlanır; belgeye göre bazı ustalar ılık kemik suyu döker. Sos döküldükten sonraki 15–20 saniye içinde kızdırılmış tereyağı gezdirilir, köfteler üçgen biçiminde ya da dağınık dizilir. Belge dört sunum sayıyor: normal, serpme yoğurtlu, kesme soslu ve ıslama; hepsinde tabakta yoğurt bulunur. Közlenmiş biber, kuru soğan ve domates garnitür olabilir.
Coğrafi işaret
Bursa Ticaret Borsası’nın 30 Temmuz 2020’deki başvurusuyla (C2020/212), 25 Ekim 2021’de 930 numarayla mahreç işareti olarak tescil edildi; coğrafi sınır Bursa ilidir. Denetimi Borsa koordinatörlüğünde Borsa, Bursa İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ve Bursa Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği’nden birer uzmanla en az 3 kişilik kurul yılda en az 3 kez, şikâyet hâlinde her zaman yapar.
Nerede bulunur?
Tescilin coğrafi sınırı Bursa ilinin tamamıdır.
- Coğrafi işaretli
- Köfte
- Pide
- Dana eti
- Tereyağı
- Yoğurt
- Mahreç işareti
- Bursa
Lezzetin Hikâyesi
Tescil belgesine göre pideli köftenin geçmişi 1870’lere uzanıyor; ilk pideli köftenin 1871’de Bursa il merkezinde yapıldığı biliniyor. Belge, 1876’da kurulan tarihi bir pide fırınının yemeğin yaygınlaşmasını sağladığını, fırının Kurtuluş Savaşı yıllarında kapanıp savaş bitince yeniden açıldığını yazıyor. 1900’lerin başında Kayhan Çarşısı’nda pideli köfte yemek, ilçe ve köylerden kente gelenlerin geleneği hâline gelmiş.
Nasıl Hazırlanır?
- Porsiyon En az 8 köfte, her biri en az 10 g
Malzemeler
Köfte (1 kg kıyma için)
- 1 kg dana kıyması (≈ %80–90 kaburga, kalanı but ve kol)
- 100–120 g bayat ekmek içi
- 10 g tuz
- 10 g karabiber
- 10 g kimyon
Pide (toplu üretim)
- 50 kg kepeksiz, katkısız un
- yaklaşık 50 kg su
- 500 g yaş ve ekşi maya (≈ yarı yarıya)
- 550–650 g kaya tuzu
Sos ve sunum
- yeterince domates salçası ve su (≈ oda sıcaklığında)
- yeterince tereyağı (≈ kızdırılmış)
- yeterince yoğurt
≈ ile verilen ev ölçüleri yaklaşıktır; esas ölçü gramajdır.
Hazırlanışı
- Kıyma Dana eti iki kez çekilir; ekmek, tuz ve baharat eklenip bir gece +4 °C’de dinlendirilir.
- Köfte Harç 10–15 dakika yoğrulur, 10–12 g’lık köfteler yapılıp pişirilir.
- Pide Hamur 30–45 dakika mayalanır; 220 g’lık pideler 450–500 °C’de 5,5–6 dakika pişirilir.
- Tavla Dilimlenen pide kömür ateşinde en az 5 dakika tavlanır.
- Sun Köfteler pideye dizilir, salçalı sos ve 15–20 saniye içinde kızdırılmış tereyağı dökülür; yanına yoğurt konur.
Bursa Pideli Köfte Hangi Yöreye Ait?
Bu lezzetin yöresi henüz derlenmedi.
Bursa Pideli Köfte Hakkında Sık Sorulanlar
Bursa Pideli Köfte’nin köftesinde soğan var mı?
Hayır; tescil belgesine göre soğan kullanılmaz, baharat olarak yalnızca karabiber ve kimyon girer.
Hangi et kullanılır?
Dana eti; %80–90’ı kaburga, kalanı but ve kol.
Bir porsiyonda kaç köfte olur?
En az 8 köfte, her biri en az 10 g.
Hangi sunum biçimleri var?
Normal, serpme yoğurtlu, kesme soslu ve ıslama; hepsinde tabakta yoğurt bulunur.
Hangi tür coğrafi işaret?
Mahreç işareti; tescil no 930, tescil tarihi 25 Ekim 2021, tescil ettiren Bursa Ticaret Borsası.
Evde Böyle Yapıyoruz
Yukarıdaki tarif tescil metninden. Ama her ev, her köy bu lezzeti biraz farklı yapar. Burada okurlarımızın kendi deneyimleri var; editörümüz okuyup onayladıktan sonra yayımlanır.
Henüz okur katkısı yok. İlk tarifi siz paylaşın.
Siz bu lezzeti nasıl yaparsınız? Paylaşın
Bilmediklerimiz
Bu lezzet için açık soru listesi henüz hazırlanmadı.
Kaynaklar
Katkıda Bulun
Bu lezzetle ilgili bilgi, fotoğraf veya deneyiminizi paylaşarak içeriğin gelişmesine katkı sağlayın.
Katkıda bulununAynı Yöreden Diğer Lezzetler
Tüm lezzetleri gör-
-
Bursa Cantık
Bursa
-
Bursa Cevizli Lokum
Bursa
-
Bursa Döner Kebabı
Bursa
-
Bursa Kestane Şekeri
Bursa
Fotoğraf Galerisi
Fotoğraf bekleniyor
Bu lezzeti tattıysanız, fotoğraflarınızı paylaşarak sayfanın zenginleşmesine katkıda bulunabilirsiniz.
İlk fotoğrafı siz paylaşınKeşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.