Sarayönü

Coğrafya

İlçe alçak ovalar üzerinde. Ana kaya kireçtaşı. Kapalı bir havzada yer alıyor; büyük yüzey suyu yok, dereler mevsimlik. Beşpınar suyu Beşgöz ve Buharcalı'da kaynak olarak çıkıyor, Gözlü sınırında buharlaşarak ve toprağa sızarak kayboluyor. Arazinin %74,25'i tarım alanı, %19,74'ü mera ve çayır, yalnızca %1,03'ü orman (Konya Yatırım Destek Ofisi). İlçe merkezi 1.050 m yükseklikte (Wikipedia).

Sarayönü'nde neler görülür?

• Hatip Camii: 1656'da medreseden dönüştürülen cami (Konya Yatırım Destek Ofisi).
• Pir Hüseyin Bey (Yukarı) Camii: 1200'lere tarihlenen yapı (Konya Yatırım Destek Ofisi).
• Ladik Mahallesi: El dokuması halı, kilim ve seccade merkeziydi. Halılar renk ve motifleriyle tanınıyor. Mahalledeki tezgâhlarda dokuma yaklaşık 2010'a kadar sürdü (Haber7, 2020). Ladik Büyük ve Ladik Yeni camileri ile Ladik Kilisesi de ilçe envanterinde (Konya Yatırım Destek Ofisi).
• Höyükler: Başhöyük, Ertuğrul Höyük, Konar Höyük, Kökez Höyüğü, Dedeli Höyük ve Saraçhöyük birinci derece arkeolojik sit. Ladik Höyüğü ve Çandır Nekropolü de koruma altında (Konya Yatırım Destek Ofisi).
• Taşkestiği Mevkii: Antik mermer ocaklarının bulunduğu birinci derece sit alanı (Konya Yatırım Destek Ofisi).
• Çeşmeler: Hatipzade, Paşa, Pancarcı, Kaşı ve Çatal çeşmeleri envanterde (Konya Yatırım Destek Ofisi).

Köy ve mahalleler

İlçede 26 mahalle var; Bahçesaray, Başhüyük, Ladik ve Yukarı bunlar arasında (Wikipedia). Nüfus 2025'te 28.401 (TÜİK ADNKS).

Yöresel ürünler

2018'de buğday üretimi 106.045 ton, Konya üretiminin %7,78'i. Silajlık mısır 96.000 ton, şeker pancarı 63.372 ton, patates 33.147 ton. Kültür mantarı üretimi 844 ton, il toplamının %18,37'si (Konya Yatırım Destek Ofisi). El sanatlarında Bünyan ve Sarayönü halıları ile Cibek Cavluk adlı gelin başlığı anılıyor (Konya Yatırım Destek Ofisi).

Yönetim

İlçe, Sarayönü Kaymakamlığı ve Sarayönü Belediyesi tarafından yönetiliyor. Konya iline bağlı.