İçeriğe geç
Temsilî illüstrasyon · portre yok

Hatip, tragedya şairi · y. MÖ 380

Phaselisli Theodektes

Antalya / Kemer

Phaselisli Theodektes (y. MÖ 380–340), Kemer’deki Phaselis’te doğan hatip ve tragedya şairi; İsokrates’in öğrencisi, Aristoteles’in dostuydu.

Hayatı

Phaselisli Theodektes, yaklaşık MÖ 380’de bugün Kemer ilçesinde kalan Phaselis’te doğdu. Atina’da İsokrates’in okulunda yetişti, Aristoteles’in yakın dostu oldu. Önce retorikle ün kazandı, sonra tragedyaya yöneldi; elli oyun yazdığı ve sekiz kez birincilik aldığı aktarılır. 41 yaşında Atina’da öldü. Plutarkhos’a göre Büyük İskender Phaselis’teki heykeline çelenk koydu.

Phaselisli Theodektes kimdir?

Phaselisli Theodektes (y. MÖ 380–340), Kemer’deki Phaselis’te doğan hatip ve tragedya şairi; İsokrates’in öğrencisi, Aristoteles’in dostuydu.

Phaselis’te doğumu ve öğrenimi

Likya ile Pamfilya sınırındaki Dor kenti Phaselis’te doğdu; babasının adı Aristandros’tur. Phaselis bugün Antalya’nın Kemer ilçesindedir. Yaklaşık MÖ 380 ile 340 arasında yaşadı. Atina’da İsokrates’in okulunda yetişti; Suda Platon ile Aristoteles’i de hocaları arasında sayar. Aristoteles’in yakın dostuydu.

Retorik ve tragedya

Önce retorik alanında ün kazandı, ardından tragedyaya yöneldi. Aristoteles, Theodektes’in Sokrates ve Nomos adlı iki konuşmasının adını aktarır. Ölçülü dizelerle bir retorik kitabı yazdı; bu eser kayıptır. Bazı yazarlar Aristoteles’in Retorik’ini Theodektes’e mal etmiştir; Smith Sözlüğü bunu açık bir yanlış olarak niteler. Elli oyun yazdığı aktarılır; bunlardan yaklaşık on üçünün adı bilinir, Aias, Helene, Mausolos, Oidipus ve Philoktetes bunlar arasındadır. Mezar yazıtına göre on üç yarışmaya katıldı ve sekizini kazandı. Kraliçe Artemisia’nın eşi Mausolos için düzenlediği yarışmaya katıldı; Suda’ya göre bazı kaynaklar birinciliği ona, bazıları Theopompos’a verir. Smith Sözlüğü söylev ödülünün Theopompos’a gittiğini, Theodektes’in aynı konudaki tragedyasının ise ödül aldığının anlatıldığını yazar. Kendisine bir kez okunan dizeleri ezbere tekrar edebildiği ve griphos denen bilmeceleri çözmede usta olduğu aktarılır.

Ölümü ve Phaselis’teki heykeli

Babası hayattayken 41 yaşında Atina’da öldü. Atina’dan Eleusis’e giden kutsal yolun kenarına gömüldü. Phaselisliler onun için kentin agorasına bir heykel dikti. Plutarkhos’a göre Büyük İskender Phaselis’te kaldığı günlerde bir akşam yemekten sonra bu heykele gidip çelenkler koydu; Plutarkhos bunu Aristoteles ve felsefe aracılığıyla kurulan bağın anısına yapılmış şakacı bir onur olarak anlatır.

Eserleri

  • Elli oyun (yaklaşık on üçünün adı biliniyor: Aias, Helene, Mausolos, Oidipus, Philoktetes ve diğerleri)
  • Ölçülü retorik kitabı (kayıp)
  • Sokrates ve Nomos adlı konuşmalar (kayıp)

Ödülleri

  • On üç tragedya yarışmasında sekiz birincilik (mezar yazıtına göre)

Kaynaklar arasındaki farklar

  • Mausolos yarışması: Suda bazı kaynakların birinciliği Theodektes’e, bazılarının Theopompos’a verdiğini yazar; Smith Sözlüğü söylev ödülünü Theopompos’a, tragedya ödülünü Theodektes’e verir.
  • Bölge: Suda ve İngilizce Vikipedi Phaselis’i Likya’da, Smith Sözlüğü Pamfilya’da Likya sınırında gösterir.

Phaselisli Theodektes Hakkında Sık Sorulanlar

Phaselisli Theodektes kimdir?

Phaselisli Theodektes (y. MÖ 380–340), Kemer’deki Phaselis’te doğan hatip ve tragedya şairi; İsokrates’in öğrencisi, Aristoteles’in dostuydu.

Phaselisli Theodektes nereli?

Kaynaklara göre doğum yeri: Phaselis (bugün Kemer ilçesinde), Antalya.

Phaselisli Theodektes ne zaman doğdu?

y. MÖ 380.

Büyük İskender Theodektes’in heykeline neden çelenk koydu?

Plutarkhos bunu, ikisi arasında Aristoteles ve felsefe üzerinden kurulan bağın anısına yapılmış şakacı bir onur olarak anlatır.

Theodektes nereye gömüldü?

Smith Sözlüğü’ne göre Atina’dan Eleusis’e giden kutsal yolun kenarına gömüldü.

Keşfetmeye devam et

Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.

Onay e-postası göndereceğiz; istediğiniz an çıkabilirsiniz.

Daha bitmedi…

Türkiye’de sıradaki keşfin neresi?