İçeriğe geç
Temsilî illüstrasyon · portre yok

Şair, öykücü, senarist, sinema yazarı · 25 Ocak 1936 – 1995

Onat Kutlar

Antalya / Alanya

Onat Kutlar (1936–1995), Alanya doğumlu şair, öykücü ve senarist; İshak’ın yazarı, Türk Sinematek Derneği’nin kurucularındandır.

Hayatı

Onat Kutlar, 25 Ocak 1936’da Alanya’da doğdu; aslen Gaziantepli bir ailedendir ve öğrenimini Gaziantep’te yaptı. 1959’da yayımlanan öykü kitabı İshak 1960’ta Türk Dil Kurumu ödülünü aldı. Türk Sinematek Derneği’nin kurucuları arasında yer aldı, Hazal ve Hakkari’de Bir Mevsim gibi filmlerin senaryolarını yazdı, İstanbul Film Festivali’nin düzenlenmesinde görev üstlendi. 30 Aralık 1994’te İstanbul’da bombalı saldırıda yaralandı ve 11 Ocak 1995’te öldü.

Onat Kutlar kimdir?

Onat Kutlar (1936–1995), Alanya doğumlu şair, öykücü ve senarist; İshak’ın yazarı, Türk Sinematek Derneği’nin kurucularındandır.

İlk yılları ve eğitimi

Tam adı Mehmet Arif Onat Kutlar’dır; 25 Ocak 1936’da Alanya’da doğdu. Aslen Gaziantepli bir ailedendir; babası hâkim Ali Rıza Kutlar’dır ve ilk yılları babasının görev yerleri olan Malatya, İzmir ve Gaziantep’te geçti. İlk ve orta öğrenimini Gaziantep’te yaptı; 1954’te Gaziantep Lisesi’nden mezun oldu. 1952’den itibaren dergilerde yayımlanan şiir ve öyküleriyle tanınmaya başladı. İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi Mimarlık Bölümü’ne girdi, bir yıl sonra ayrıldı; ardından İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi’ne kaydoldu ve son sınavına girmeden ayrıldı. Hukuk Fakültesi’nin ilk yılında, 1956’da a Dergisi’ni kuranlar arasında yer aldı. Bir süre Doğan Kardeş dergisinde sekreterlik yaptı, reklam ajanslarında çalıştı.

Edebiyat ve sinema

1959’da dokuz öyküden oluşan İshak’ı yayımladı; kitap 1960’ta Türk Dil Kurumu Öykü Ödülü’nü aldı. 1961’de felsefe öğrenimi için Paris’e gitti, iki yıl sonra döndü. 1965’te Türk Sinematek Derneği’nin kurucuları arasında yer aldı ve derneği 1976’ya kadar yönetti; aynı yıl Yeni Sinema dergisini kurdu. 1975’te Polonya Kültür Madalyası’na layık görüldü. 1978’de Kültür Bakanlığı Sinema Üretim ve Gösterim Merkezi’nin kuruluş çalışmalarına katıldı. 1979’da Ali Özgentürk’ün yönettiği Hazal ile Ömer Kavur’un yönettiği Yusuf ile Kenan filmlerinin senaryolarını yazdı. İstanbul Film Festivali Düzenleme Kurulu’nda kuruluşundan itibaren görev aldı; 1981’den ölümüne kadar İstanbul Kültür ve Sanat Vakfı İcra Kurulu’nda bulundu. 1981’de şiir kitabı Peralı Bir Aşk İçin Divan yayımlandı. Ferit Edgü ile birlikte senaryosunu yazdığı Hakkari’de Bir Mevsim, Berlin Film Festivali’nde Gümüş Ayı jüri özel ödülü başta olmak üzere ödüller aldı. 1985’te 35. Berlin Film Festivali’nde jüri üyeliği yaptı.

Son yılları

1984–1986 arasında Sinema Bir Şenliktir, Yeter ki Kararmasın ve Bahar İsyancıdır adlı deneme kitapları yayımlandı. 1989’da Celal Hosrovşahi ile birlikte Füruğ Ferruhzad’dan seçtiği şiirleri Sonsuz Günbatımı adıyla çevirdi. 1994’te Türk Sinematek’teki çalışmaları nedeniyle Fransa’nın Ordre des Arts et des Lettres nişanını aldı. 30 Aralık 1994’te İstanbul Taksim’deki The Marmara Oteli’nin pastanesinde patlayan bombayla ağır yaralandı ve 11 Ocak 1995’te hayatını kaybetti. Aşiyan Asrî Mezarlığı’na defnedildi. Cumhuriyet gazetesindeki yazıları 1995’te Gündemdeki Konu ve Gündemdeki Sanatçı adlarıyla kitaplaştı; günlük ve anılarından oluşan Kül 2020’de yayımlandı. İstanbul Film Festivali’nin ulusal yarışmasında verilen FIPRESCI ödülü onun adını taşır.

Eserleri

  • İshak (öykü, 1959)
  • Peralı Bir Aşk İçin Divan (şiir, 1981)
  • Sinema Bir Şenliktir (deneme, 1984)
  • Yeter ki Kararmasın (deneme, 1985)
  • Bahar İsyancıdır (deneme, 1986)
  • Unutulmuş Kent (şiir)
  • Sonsuz Günbatımı (Füruğ Ferruhzad’dan çeviri, Celal Hosrovşahi ile, 1989)
  • Hazal ve Yusuf ile Kenan (senaryo, 1979)
  • Hakkari’de Bir Mevsim (senaryo, Ferit Edgü ile)
  • Gündemdeki Konu ve Gündemdeki Sanatçı (1995)
  • Kül (günlük ve anı, 2020)

Ödülleri

  • Türk Dil Kurumu Öykü Ödülü (1960, İshak)
  • Polonya Kültür Madalyası (1975)
  • Ordre des Arts et des Lettres, Fransa (1994)

Kaynaklar arasındaki farklar

  • Unutulmuş Kent: Türk Edebiyatı sitesi eser listesinde 1986 yılını verir, metinde ise kitabın 1996’da Fransa’da yayımlandığını yazar.
  • Hakkari’de Bir Mevsim: Türk Edebiyatı sitesi 1982, Karar ve İngilizce Vikipedi 1983 yılını verir.
  • Ölüm yaşı: Karar 59 der; doğum ve ölüm tarihlerine göre 58 yaşındaydı, İngilizce Vikipedi de 58 yazar.

Onat Kutlar Hakkında Sık Sorulanlar

Onat Kutlar kimdir?

Onat Kutlar (1936–1995), Alanya doğumlu şair, öykücü ve senarist; İshak’ın yazarı, Türk Sinematek Derneği’nin kurucularındandır.

Onat Kutlar nereli?

Kaynaklara göre doğum yeri: Alanya, Antalya.

Onat Kutlar ne zaman öldü?

11 Ocak 1995, İstanbul.

Onat Kutlar’ın kabri nerede?

Aşiyan Asrî Mezarlığı, İstanbul.

Onat Kutlar’ın ilk kitabı hangisidir?

Dokuz öyküden oluşan İshak’tır (1959); kitap 1960’ta Türk Dil Kurumu Öykü Ödülü’nü aldı.

Alanya'nın Değerleri

Tümünü gör

Keşfetmeye devam et

Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.

Onay e-postası göndereceğiz; istediğiniz an çıkabilirsiniz.

Daha bitmedi…

Türkiye’de sıradaki keşfin neresi?